Στάδια φυσιολογικής ανάπτυξης
Ποια είναι η φυσιολογική ανάπτυξη του παιδιού για τις ηλικίες 3-6 ετών;
Ως απάντηση στην ερώτηση αυτή, θα παρουσιάσουμε τα βασικά αναπτυξιολογικά στάνταρντς που πρέπει να πληροί κάθε παιδί ανά ηλικία, από 3-6 ετών, ώστε να μπορέσουν σχετικά εύκολα οι γονείς να ελέγξουν εάν το παιδί τους αντιμετωπίζει ίσως κάποια δυσκολία στην ανάπτυξη.
Ένα παιδί ηλικίας 3 ετών θα πρέπει κατά τομέα να αποδίδει τα εξής:
ΚΙΝΗΣΗ: Πετά μπάλα με 2 χέρια, ισορροπεί στιγμιαία στο 1 πόδι, αναπηδά επιτόπου, περπατά προς τα πίσω, κλωτσά μπάλα, πιάνει μπάλα που του πετούν με τα 2 χέρια, αλλάζει πόδι στις σκάλες.
ΛΕΠΤΗ ΚΙΝΗΣΗ: Χτίζει πύργο με 6 κύβους, αντιγράφει κάθετη γραμμή με μαρκαδόρο, κάνει ψαλιδιές τυχαίες, αντιγράφει κύκλο χωρίς να τον κλείνει καλά, βάζει χάντρες σε κορδόνι.
ΑΥΤΟΥΠΗΡΕΤΗΣΗ: Ρουφάει με καλαμάκι, βγάζει την μπλούζα του, τρώει μόνο του με κουταλάκι αλλά λερώνεται, αυτοεξυπηρετείται στη τουαλέτα.
ΝΟΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ: Δείχνει ονομαζόμενο μέρος σώματος, μιμείται οικιακές δουλειές, λέει το όνομά του, ταυτίζει χωρίς να ονοματίζει 3 χρώματα, φτιάχνει παζλ 4 σχημάτων.
ΟΜΙΛΙΑ: Κάνει πρόταση με 4 λέξεις, χρησιμοποιεί το «εγώ», ρήματα, χρησιμοποιεί άρθρα, το «θα» και πληθυντικό αριθμό.
Ένα παιδί ηλικίας 4 ετών θα πρέπει κατά τομέα να αποδίδει τα εξής:
ΚΙΝΗΣΗ: Ρυθμικό περπάτημα, ισορροπεί σε 1 πόδι για 3 δευτερόλεπτα, αναπήδηση στο 1 πόδι, κάνει μόνο του τούμπα μπροστά, κλωτσά μεγάλη μπάλα που κυλά.
ΛΕΠΤΗ ΚΙΝΗΣΗ: Ζωγραφίζει σταυρό μέσα σε τετράγωνο, αντιγράφει σωστά κύκλο, κρατά με τα 3 δάκτυλα το μολύβι, κάνει το περίγραμμα (στένσιλ) τετραγώνου, κόψιμο του χαρτιού σε ευθεία με το ψαλίδι.
ΑΥΤΟΥΠΗΡΕΤΗΣΗ: βάζει τα παπούτσια του και όλα τα ρούχα με μικρή επίβλεψη.
ΝΟΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ: Χορεύει σε μουσική, χαιρετά γνωστούς, δείχνει μεγάλο – μικρό, δείχνει 10 μέρη σώματος, λέει όνομα και επίθετο, αναγνωρίζει βαρύ – ελαφρύ, μακρύ – κοντό, κατηγοριοποιεί απλά αντικείμενα, συνθέτει παζλ των 5 κομματιών, ονομάζει τρίγωνο – τετράγωνο – κύκλο, μετρά 10 αντικείμενα 1 – 1 μιμούμενο, συμμετέχει σε ομαδικό παιχνίδι.
ΟΜΙΛΙΑ: Απαντάει σωστά σε ερωτήσεις με το «ποιόν», «τι», «πως», χρησιμοποιεί σωστούς τύπους ρημάτων, περιγράφει πρόσφατες εμπειρίες του, διηγείται 2 γεγονότα με τη σειρά που συνέβησαν.
Ένα παιδί ηλικίας 5 ετών θα πρέπει κατά τομέα να αποδίδει τα εξής:
ΚΙΝΗΣΗ: Χοροπηδά μετατοπιζόμενο, ισορροπεί στο 1 πόδι για 6 δευτερόλεπτα, πηδάει προς τα πίσω, κατεβαίνει σκάλες με εναλλαγή ποδιών.
ΛΕΠΤΗ ΚΙΝΗΣΗ: Κόβει με ψαλίδι σε γωνία, βιδώνει – ξεβιδώνει βίδα με το χέρι, κρατά μολύβι με δυναμική τριποδική λαβή, κόβει με ψαλίδι κύκλο και εικόνες, αντιγράφει τρίγωνο, ζωγραφίζει τετράγωνο, έχει πλευρική κυριαρχία (προτίμηση χεριού).
ΑΥΤΟΥΠΗΡΕΤΗΣΗ: Ξεκουμπώνει και κουμπώνει κουμπί, κάνει 1 κόμπο σε κορδόνι.
ΝΟΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ: Ζωγραφίζει ανθρωπάκι με 3 μέρη, μοιράζεται τα παιχνίδια του με άλλα παιδιά, θυμάται 5 εικόνες που του δείξαμε, λέει μικρά ποιηματάκια, γνωρίζει αρκετά χρώματα, παίζει ομαδικό παιχνίδι, έχει γενικά αποδεκτή κοινωνική συμπεριφορά.
ΟΜΙΛΙΑ: Χρησιμοποιεί σύνθετες προτάσεις, χρησιμοποιεί την κατάλληλη λέξη σε φράσεις με αντίθετες έννοιες (π.χ. το τραπέζι είναι μεγάλο, το μολύβι είναι μικρό), προφέρει καθαρά όλα τα γράμματα.
Ένα παιδί ηλικίας 6 ετών (σχολική ένταξη) θα πρέπει κατά τομέα να αποδίδει τα εξής:
ΚΙΝΗΣΗ: Περπατά σε δοκό ισορροπίας, ισορροπεί στο 1 πόδι για 10 δευτερόλεπτα, κλωτσάει μπάλα ενώ τρέχει, ισορροπεί στο 1 πόδι με μάτια κλειστά για 5 δευτερόλεπτα, κάνει ποδήλατο χωρίς βοηθητικές.
ΛΕΠΤΗ ΚΙΝΗΣΗ: Κάνει αντίθεση σε όλα τα δάκτυλα, διπλώνει χαρτί στα 4, αντιγράφει όλα τα γράμματα του αλφαβήτου.
ΑΥΤΟΥΠΗΡΕΤΗΣΗ: Ντύνεται χωρίς επίβλεψη, κόβει με μαχαίρι φαγητό.
ΝΟΗΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ – ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ: Εκτελεί 3 απλές διαδοχικές εντολές, ονομάζει αριστερό – δεξί, γράφει το μικρό του όνομα με κεφαλαία, ονομάζει τις ημέρες τις εβδομάδας σε σειρά, αντιγράφει ρόμβο, βρίσκει το διαφορετικό σε 5 εικόνες, ζωγραφίζει άνθρωπο με 6 μέρη του.
ΟΜΙΛΙΑ: Γνωρίζει την διεύθυνση και τον αριθμό τηλεφώνου του, λέει απλά αινίγματα, απαντά σε ερωτήσεις που αρχίζουν με το «γιατί» δίνοντας λογική εξήγηση, διηγείται σωστά ιστορία, χρησιμοποιεί σωστά το χτες – αύριο.